Od pola do talerza: przed nami finał programu Rebooting the Food System

Od października 2025 do maja 2026 roku pracowaliśmy z uczennicami i uczniami pięciu małopolskich szkół gastronomicznych, poruszając tematy związane z agroekologią, lokalnością, sezonowością i odpowiedzialnym podejściem do żywności.

Wychodziliśmy od założenia, że idea dobrego, lokalnego i sezonowego jedzenia może towarzyszyć nam na co dzień – nie tylko podczas specjalnych wydarzeń, ale także w szkolnych pracowniach, domowych kuchniach i codziennych wyborach konsumenckich. Dlatego zaproponowaliśmy szkołom formułę pracy łączącą szkolenia, warsztaty, pracę zespołową, wizyty studyjne i praktyczne działania tam, gdzie najlepiej sprawdza się wiedzę o jedzeniu – czyli w kuchni.

Późną jesienią: szkolenia w szkołach

Jesienią odwiedziliśmy pięć szkół o profilach gastronomicznych: dwie szkoły z Krakowa oraz po jednej z Myślenic, Tarnowa i Wieliczki. Podczas warsztatów z uczennicami i uczniami przybliżaliśmy główne założenia agroekologii – idei stojącej w centrum ogólnoeuropejskiego projektu Rebooting the Food System.

Polską część działań nazwaliśmy „Od pola do talerza”, bo właśnie ta droga – od miejsca, w którym powstaje żywność, aż po talerz konsumentki i konsumenta – była osią naszych rozmów i ćwiczeń. Rozmawialiśmy o znaczeniu dobrej jakości żywności, skracaniu łańcuchów dostaw, sytuacji polskich rolników, suwerenności żywnościowej, ograniczaniu marnowania jedzenia oraz budowaniu bliższych relacji między producentami żywności a osobami, które po nią sięgają.

Zimą: warsztaty w Składzie Solnym

Kiedy zimowa aura nie zachęcała jeszcze do odkrywania plonów pól, dóbr lasu, łąk i miejskich upraw, spotykaliśmy się w Składzie Solnym. To właśnie tam zaprosiliśmy osoby specjalizujące się w takich tematach jak zero waste w kuchni, grzyby jako niedoceniany składnik codziennego gotowania oraz dzikie rośliny i jadalne chwasty.

Warsztaty były okazją do poszerzenia kulinarnej wyobraźni i sprawdzenia, jak wiele wartościowych składników znajduje się blisko nas – czasem dosłownie pod nogami.

Wiosną: wizyty w terenie

Wiosną odwiedziliśmy z uczennicami i uczniami Targ Pietruszkowy oraz Krakowską Farmę Miejską. Na Targu Pietruszkowym młodzież poznała założycieli tego miejsca – Alicję Kowalik i Kamila Łapę. Przeprowadzili wywiady z producentami i wystawcami, którzy dzielili się swoją wiedzą, doświadczeniem oraz praktycznymi historiami z codziennej pracy przy wytwarzaniu, uprawie i sprzedaży lokalnej żywności.

Z kolei wizyta na Krakowskiej Farmie Miejskiej była połączeniem rozmowy z Jankiem Szpilem o market gardeningu i rolnictwie regeneratywnym z pracą w terenie. Cała grupa zaangażowała się w prace polowe: przygotowywanie grządek pod zasiew fasoli, pielenie buraków i portulaki oraz poznawanie zasad prowadzenia miejskiej farmy. A liście sałaty zerwane własnoręcznie smakowały jak nigdy!

Prawie latem: konkurs kulinarny

19 czerwca odbędzie się konkurs kulinarny podsumowujący tegoroczną pracę w szkołach. Uczennice i uczniowie będą przygotowywać potrawy, które w kreatywny sposób pokażą, jak wiedzę o agroekologii, sezonowości, lokalności i niemarnowaniu żywności można wykorzystać w praktyce.

Zespoły otrzymają „mystery box” z produktami lokalnymi i sezonowymi, a następnie będą mogły puścić wodze kulinarnej fantazji. Przed nimi zadanie nie tylko smaczne, ale też ważne: pokazać, że zmiana systemu żywnościowego zaczyna się również od tego, co trafia na nasze talerze.

Nasi eksperci

Do rozmów o zero waste zaprosiliśmy eksperta i edukatora Macieja Skinderowicza. O dzikich roślinach jadalnych i grzybach opowiedziała Tamara Jurewicz z Grzybowych Manowców. Grzybowe “dowody rzeczowe” przyniósł hodowaca i propagator ich spożywania Dominik Śmigała z MoonShrooms.