{"id":2570,"date":"2021-01-18T21:01:22","date_gmt":"2021-01-18T20:01:22","guid":{"rendered":"http:\/\/otwartyplan.org\/?p=2570"},"modified":"2021-01-18T22:34:20","modified_gmt":"2021-01-18T21:34:20","slug":"podstawowe-standardy-organizowania-paneli-obywatelskich","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/otwartyplan.org\/en\/podstawowe-standardy-organizowania-paneli-obywatelskich\/","title":{"rendered":"Podstawowe standardy organizowania paneli obywatelskich"},"content":{"rendered":"

\"\"
\n
\n<\/br><\/p>\n

“Panele obywatelskie. Przewodnik po demokracji, kt\u00f3ra dzia\u0142a<\/a>“<\/strong> to kompendium przygotowania i przeprowadzenia konsultacji spo\u0142ecznych, w kt\u00f3rych mieszkanki i mieszka\u0144cy s\u0105 w\u0142\u0105czeni w mo\u017cliwie w najszerszy spos\u00f3b.<\/p>\n

Proces konsultacyjny musi przebiega\u0107 transparentnie w szczeg\u00f3lno\u015bci dla os\u00f3b, kt\u00f3re w nim nie b\u0119d\u0105 mog\u0142y uczestniczy\u0107 jako paneli\u015bci. Wyniki panelu mog\u0105 by\u0107 wi\u0105\u017c\u0105ce dla dalszego rozwoju wypadk\u00f3w wok\u00f3\u0142 tematu poddanego konsultacjom spo\u0142ecznym. Aby na zako\u0144czenie proces nie by\u0142 podwa\u017cany bardzo wa\u017cne jest trzymanie si\u0119 dobrych standard\u00f3w.<\/p>\n

Standardy organizowania paneli obywatelskich wypracowa\u0142a Organizacja Wsp\u00f3\u0142pracy Gospodarczej i Rozwoju <\/a>(OECD), a Marcin Gerwin autor “Paneli obywatelskich” opracowa\u0142 przy wsp\u00f3\u0142pracy z mi\u0119dzynarodowym gronem ekspert\u00f3w wersj\u0119 w j\u0119zyku polskim:<\/p>\n

1. Losowy dob\u00f3r uczestnik\u00f3w<\/strong> \u2013 wszystkie osoby, kt\u00f3re wchodz\u0105 w sk\u0142ad panelu obywatelskiego, wy\u0142ania si\u0119 w spos\u00f3b losowy. Zaproszenie do udzia\u0142u w panelu obywatelskim powinna m\u00f3c otrzyma\u0107, potencjalnie, ka\u017cda osoba, kt\u00f3ra jest uprawniona do tego, aby wzi\u0105\u0107 w nim udzia\u0142.<\/p>\n

2. Reprezentatywno\u015b\u0107 panelu pod wzgl\u0119dem demograficznym<\/strong> \u2013 sk\u0142ad panelu obywatelskiego powinien w mo\u017cliwie szeroki spos\u00f3b odzwierciedla\u0107 struktur\u0119 demograficzn\u0105 spo\u0142eczno\u015bci, kt\u00f3rej dotyczy temat panelu. W tym celu mo\u017cliwe jest wykorzystanie zestawu kryteri\u00f3w demograficznych, takich jak wiek, p\u0142e\u0107, dzielnica lub inne. Celem jest stworzenie spo\u0142eczno\u015bci w ma\u0142ej skali, kt\u00f3ra daje odczucie, \u017ce jest \u201etaka jak my\u201d. Wielko\u015b\u0107 panelu powinna by\u0107 na tyle du\u017ca, aby mo\u017cna by\u0142o uwzgl\u0119dni\u0107 du\u017c\u0105 r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 perspektyw. Dla wszystkich panelist\u00f3w powinna by\u0107 zapewniona dieta, kt\u00f3rej wysoko\u015b\u0107 powinna co najmniej pokrywa\u0107 koszty udzia\u0142u w spotkaniach panelu.<\/p>\n

3. Niezale\u017cny zesp\u00f3\u0142 koordynator\u00f3w<\/strong> \u2013 panel obywatelski prowadzi niezale\u017cny zesp\u00f3\u0142 koordynator\u00f3w, kt\u00f3rego rol\u0105 jest w szczeg\u00f3lno\u015bci przygotowanie procesu losowania, u\u0142o\u017cenie programu oraz zaproszenie ekspert\u00f3w i facylitator\u00f3w. Gdy panel obywatelski jest organizowany na zam\u00f3wienie samorz\u0105du lub parlamentu, istotne jest, aby \u017cadna osoba z zespo\u0142u koordynator\u00f3w nie by\u0142a pracownikiem administracji publicznej. Koordynatorzy powinni by\u0107 bezstronni \u2013 nie powinni by\u0107 nimi, na przyk\u0142ad, czynni politycy lub osoby bezpo\u015brednio zaanga\u017cowane w dany temat.<\/p>\n

4. Panel obywatelski ma mo\u017cliwo\u015b\u0107 zapraszania ekspert\u00f3w <\/strong>\u2013 pomimo tego, \u017ce program uk\u0142adany jest przez zesp\u00f3\u0142 koordynator\u00f3w, panel obywatelski mo\u017ce zaprosi\u0107 dodatkowych ekspert\u00f3w, kt\u00f3rych mo\u017ce sam wybra\u0107. Udzia\u0142 ekspert\u00f3w mo\u017ce mie\u0107 form\u0119 wyst\u0105pienia na \u017cywo, transmisji wideo, nagrania, pisemnej ekspertyzy lub inn\u0105.<\/p>\n

5. Uwzgl\u0119dnienie mo\u017cliwie najszerszego, od strony praktycznej, zakresu perspektyw<\/strong> \u2013 je\u017celi w danej kwestii istniej\u0105 r\u00f3\u017cnorodne rozwi\u0105zania i perspektywy, idealnie jest, gdy wszystkie s\u0105 prezentowane w cz\u0119\u015bci edukacyjnej panelu (przez zaproszonych ekspert\u00f3w). Z uwagi na ograniczony czas lub inne uwarunkowania praktyczne, mo\u017cna zastosowa\u0107 metod\u0119 \u0142\u0105czenia perspektyw. Prezentacje eksperckie mog\u0105 mie\u0107 form\u0119 wyst\u0105pienia na \u017cywo, transmisji wideo, nagrania, pisemnej ekspertyzy lub inn\u0105.<\/p>\n

6. Zaproszenie wszystkich zainteresowanych stron<\/strong> \u2013 ka\u017cda organizacja, grupa nieformalna czy instytucja, kt\u00f3rej obszar dzia\u0142ania dotyczy tematu panelu obywatelskiego, ma prawo do osobistego przedstawienia swojej opinii. Zesp\u00f3\u0142 koordynator\u00f3w jedynie identyfikuje strony \u2013 nie przeprowadza ich selekcji. Z uwagi na ograniczenia czasowe lub du\u017c\u0105 liczb\u0119 stron, mo\u017cliwe jest zastosowanie procedury wy\u0142onienia ich przedstawicieli. W takiej sytuacji uwzgl\u0119dnia si\u0119 r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 perspektyw.<\/p>\n

7. Deliberacja<\/strong> \u2013 rozmowy uczestnik\u00f3w, kt\u00f3re obejmuj\u0105 uwa\u017cne s\u0142uchanie siebie nawzajem i rozwa\u017canie r\u00f3\u017cnych opcji, to kluczowe elementy panelu obywatelskiego. Program panelu powinien obejmowa\u0107 zar\u00f3wno dyskusje w ma\u0142ych grupach, jak i na forum, zapewniaj\u0105c mo\u017cliwie najwi\u0119ksze szanse na to, aby mo\u017cna by\u0142o si\u0119 wypowiedzie\u0107, jak r\u00f3wnie\u017c, by zosta\u0107 us\u0142yszanym. Cz\u0119\u015b\u0107 deliberacyjna powinna by\u0107 prowadzona przez wykwalifikowanych facylitator\u00f3w.<\/p>\n

8. Otwarto\u015b\u0107<\/strong> \u2013 wszyscy cz\u0142onkowie spo\u0142eczno\u015bci, kt\u00f3rej dotyczy temat panelu, powinni mie\u0107 mo\u017cliwo\u015b\u0107 przekazania panelowi obywatelskiemu swojego stanowiska w formie komentarza, propozycji lub sugestii.<\/p>\n

9. Wystarczaj\u0105co du\u017co czasu na zastanowienie si\u0119<\/strong> \u2013 zapewnienie wystarczaj\u0105co du\u017co czasu na rozwa\u017cenie kwestii zwi\u0105zanych z danym tematem jest niezb\u0119dne dla podejmowania przemy\u015blanych decyzji. O ile sprawa nie jest pilna, nie ma potrzeby, aby si\u0119 \u015bpieszy\u0107. Panel obywatelski powinien mie\u0107 mo\u017cliwo\u015b\u0107 przed\u0142u\u017cenia swoich spotka\u0107, zar\u00f3wno czasu ich trwania, jak i ich liczby, je\u017celi tak postanowi (mo\u017cliwe s\u0105 tu pewne ograniczenia wynikaj\u0105ce z bud\u017cetu panelu).<\/p>\n

10. Wp\u0142yw<\/strong> \u2013 od samego pocz\u0105tku powinno by\u0107 jasno okre\u015blone, co b\u0119dzie si\u0119 dzia\u0142o z rekomendacjami panelu. Idealnie jest, gdy rekomendacje, kt\u00f3re otrzyma\u0142y poparcie panelu na odpowiednio wysokim, ustalonym wcze\u015bniej poziomie, traktowane s\u0105 jako wi\u0105\u017c\u0105ce (w zakresie, w jakim jest to zgodne z obowi\u0105zuj\u0105cym prawem).<\/p>\n

11. Transparentno\u015b\u0107<\/strong> \u2013 wszystkie wyst\u0105pienia w cz\u0119\u015bci edukacyjnej powinny by\u0107 transmitowane na \u017cywo i nagrywane. Wszystkie materia\u0142y przekazywane panelowi obywatelskiemu powinny by\u0107 udost\u0119pnione na stronie internetowej. Jasne informacje odno\u015bnie tego, jak rekomendacje panelu b\u0119d\u0105 wprowadzane w \u017cycie, powinny by\u0107 dost\u0119pne na stronie internetowej i aktualizowane wraz z podejmowanymi dzia\u0142aniami. Raport przedstawiaj\u0105cy szczeg\u00f3\u0142y metodologii zastosowanej do organizacji panelu powinien by\u0107 przedstawiony przez zesp\u00f3\u0142 koordynator\u00f3w.<\/p>\n

12. Promocja<\/strong> \u2013 panel obywatelski jest wa\u017cnym wydarzeniem w \u017cyciu danej spo\u0142eczno\u015bci i obywatele powinni by\u0107 poinformowani, \u017ce si\u0119 on odbywa. Dost\u0119pne powinny by\u0107 dla nich informacje odno\u015bnie tego, jak mo\u017cna si\u0119 w\u0142\u0105czy\u0107 i jak \u015bledzi\u0107 jego dzia\u0142alno\u015b\u0107. Informacja o tym, \u017ce b\u0119dzie organizowany panel obywatelski na dany temat powinna zosta\u0107 og\u0142oszona publicznie zanim rozpoczn\u0105 si\u0119 jego spotkania.<\/p>\n

—
\nIlustracja zaczerpni\u0119ta zosta\u0142a z publikacji OECD.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Standardy organizowania paneli obywatelskich to kluczowa kwestia zanim wystartuje praca panelist\u00f3w. Proces konsultacyjny panelu obywatelskiego musi przebiega\u0107 transparentnie. Panel obywatelski jest metod\u0105 deliberacji stosowan\u0105 w wielu krajach Unii Europejskiej.<\/p>","protected":false},"author":5,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"geojson_data":"","footnotes":""},"categories":[4,33],"tags":[196,208],"class_list":["post-2570","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-lokalnie","category-wiedza","tag-konsultacje-spoleczne","tag-panele-obywatelskie"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/otwartyplan.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2570","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/otwartyplan.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/otwartyplan.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/otwartyplan.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/otwartyplan.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2570"}],"version-history":[{"count":15,"href":"https:\/\/otwartyplan.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2570\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2588,"href":"https:\/\/otwartyplan.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2570\/revisions\/2588"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/otwartyplan.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2570"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/otwartyplan.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2570"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/otwartyplan.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2570"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}